Top Categories

Spotlight

today28 Şubat 2020

Haberler Haber Takip

Japonya Merkez Bankası Yönetim Kurulu, Dijital Para Birimlerinin Daha İyi Anlaşılmasını İstiyor

Japonya Merkez Bankası temsilcisine göre, merkez bankaları dijital para biriminin sonuçları hakkında daha derin bir anlayış geliştirmelidir. Japonya Bankası vali yardımcısı Reay, 27 Şubat'ta Masayoshi Amamiya'ya göre, dijital merkez bankası para birimleri (CBDC'ler) ödemeleri kolaylaştırabilir ve özel nakit akışını kolaylaştırabilir, ancak aynı zamanda özel sektör finansal yeniliklerini ve bankalarını durdurabilir;


Blockchain’e giriş

Teknik Yusuf Berdan Güzel today22 Kasım 2019 36 1

Background
share close

Blockchain Nedir?

Bitcoin’in son yıllarda yarattığı etkinin ardından sıkça duymaya başladığımız Blockchain, Kripto Para Borsasına girmek isteyen okurlarımızın bütün yönleri ile kavraması gereken bir sistemdir. Blockchain, birçok Kripto Paranın arkasında yer alan ve sürdürülebilirliğini sağlayan sistemdir. Peki bu sistem nasıl işler?

Blockchain Nasıl İşler

Blockchain sistemini bir tür kayıt defteri olarak da düşünebiliriz. En yaygın, ve yanlış, bakış açısı Blockchain teknolojisini sadece bir kripto para üretme teknolojisi olarak görmektir. Aslında sistem bundan çok daha büyük ve kullanışlıdır. Blockchain sistemi aslında birbiri içine kaydedilmiş bir veri kayıt zinciridir ve bu zincir kullanıcılara daha önce benzeri görülmemiş bir veri muhafaza ve koruma sistemi sunmaktadır. Bu sistemi ve bu sistem sonucu üretilen kripto paraları bu denli değerli ve popüler yapan da işte bu koruma (verilerin değiştirilmesinin imkansız olması) olmuştur. Şimdi Blockchain’i kolayca anlamak için şöyle bir örnek ile ilerleyelim.

 Varsayalım ki siz ve arkadaşlarınız yepyeni bir para birimi olan Botcoin para birimini kullanmaya başladınız. Bu para birimi ile birbirinize borç verip borç alabiliyorsunuz. Aranızdan bir kişi, diyelim ki siz, bu alım-satımların tamamını bir defterde kaydediyor. Bu sayede kimin kime ne kadar ne zaman borç verdiği kayıt altında bulunuyor ve bu sayede herkesin ne kadar parası olduğu biliniyor.

Fakat bir gün borç verdiğiniz bir arkadaşınız gizlice evinize girip bu dosyadaki verileri değiştiriyor. Bu gerçek hayatta başımıza gelmesi oldukça olası ve bir o kadar da riskli bir durum.

Siz bu durumun bir daha olmaması için Hash fonksiyonu adı verilen bir sisteme baş vuruyorsunuz. Harf ve sayıları kullanarak, gerçekleşen her eylemi kodlar ile değiştirip yazıyorsunuz. Verileri harf ve sayılar ile değiştirip ana verinin ne olduğunu gizleyen bu sisteme Hash fonksiyonu (ileride daha da detaylandırılacaktır) denir. Artık defterinize “Selma hanım Ali beye 20 Botcoin borçlandı” demek yerine bu cümlenin hash fonksiyonu ile gizlenmiş olan hash kodunu – aawrthgfx079sdg9- kayıt ediyorsunuz.

Bir önceki örnekten hatırladığınız ve defterdeki verileri değiştiren arkadaşınız siz evde yokken tekrardan evinize girip defterinizi buluyor. Defterdeki bu hashleri tek tek saatlerce tercüme edip değiştirmesi gereken yerleri buluyor ve bu bölümleri değiştirip yeni bir hash yaratıp evinizden çıkıyor.

Bu olayı fark ettiğinizde iş işten geçmiş oluyor. Bu olayın bir daha tekrarlanmaması için sisteminize bir bir özellik daha ekliyorsunuz. Tekrar örneğimize dönecek olursak, bundan sonra gerçekleşen her türlü aksiyonu bir önceki aksiyonun hashi ile birlikte kayıt ediyorsunuz. Bunu eski bir çocuk oyunu ile kolayca anlayabilirsiniz.

Sınıftaki öğrenciler sıraya girerler ve her biri kendi adını ondan öncekilerin adları ile birlikte söyler. Yani sıradaki ilk kişi Ali ise “Ali” ikinci kişi Elif ise “Ali, Elif” üçüncü kişi Burak ise “Ali, Elif, Burak” şeklinde adını söyleyerek oyuna devam eder. Örneğimize tekrardan dönersek, deftere kayıt edilen aksiyonlar da işte bu mantığı izlemeye başlıyor. Yeni bir olay için hash oluşturulurken bu olaydan bir önceki hash de cümleye ilave ediliyor ve yeni olay ile birlikte tekrardan gizleniyor. Yani eğer ilk olayın hash kodu aaaaa090909 ise, ikinci olay “aaaaa090909+ Murat Semih’e 10 Botcoin verdi” = abvcaa908080 olarak kayıt ediliyor. Yani arkadaşınız bir satır hash’i değiştirip borcunu silmek için bütün hashleri tek tek çözmek zorundadır. Oldukça zor ve uzun sürecek bir işlemdir bu. Hele ki hash sayısı çok ise.

Şimdi son bir kez diyelim ki arkadaşınız siz tatildeyken evinize gizlice girip haftalar süren bir uğraştan sonra, tekrardan verileri değiştirmeyi başardı. İşte bu noktadan sonra yapılması gereken şey çok basittir.

Bu defterlerin birer kopyasını bu para birimini kullanan bütün kullanıcılara vermek ve her bir olayı aynı anda bu defterlerde güncelleyip muhafaza etmek.

Yani artık sizin tuttuğunuz defterdeki veriler, diyelim ki 100 kişi bu parayı kullanıyor, 100 farklı defterde devamlı olarak güncellenmekte ve kaydedilmekte. Eğer defter kullanarak yapsaydık büyük ihtimalle zaman aşımı ve olası eksik defter tutumu yüzünden bu işlemi sürdüremezdik. İşte Blockchain teknolojisi tam da bu bahsettiğimiz işlemi bizler için yapıyor.

Blockchain sistemi her bir veri akışını sistemine dahil bütün kullanıcılarda aynı anda güncelliyor ve güncellemelere sadece ve sadece bu bilgisayarlar arasında belirli bir oy birliğine varabilirse izin veriyor. Yani arkadaşınız borcunu silmek için binlerce bilgisayarda aynı anda hashlerin tamamını değiştirmeli, ki böyle bir olay günümüz teknolojileri ile söz konusu dahi değildir.

Blockchain sisteminde yer alan ve zincirdeki verilerin kaydını tutup yeni eklenen verileri kontrol edip kayıt eden bilgisayarlara node denir. Bu nodelar blockchain sistemine özel olarak ayarlanmış bilgisayarlardır. Nodelar verileri kayıtlarına eklemek için diğer nodelar ile oy birliğine varmak zorundadır. Bu bahsi geçen veriler de işte az önceki örneğimizdeki hashlerdir. Blockchain kelimesi de işte bu hashlerin blocklar halinde zincirleme olarak bir araya gelmesinden adını alır. Özet geçmek gerekir ise.

  1. Para akışı kaydı bu akıştan hemen önceki hash ile birlikte tekrardan hash fonksiyonu ile yeni bir hash olarak yazılır.
  2. Bu yeni hash sistemdeki nodelar tarafından kontrol edilir ve her bir nod onay veya red verir.
  3. Yakın zamanda gerçekleşmiş, yeni, ve en önemlisi onaylanan hashler block olarak sisteme dahil edilir.

İşte Bitcoin ve benzeri Kripto Paraların arkasında yatan sistem basit bir özeti ile budur. Eğer bu sistemin henüz nasıl gelir getirdiğini veya kullanıldığını bilmiyorsanız hiç üzülmeyin. Bu yazı size Blockchain’in mantığını anlatmak için yazılmıştır. Bu sistemi anlamadan kripto paraları sizlere anlatmak alt katlarını yapmadan bina yapmaya benzerdir. İlerleyen aşamalarda (özellikle ileri seviye derslerde) bu sisteme daha da detaylı olarak döneceğiz.

Yazar: Yusuf Berdan Güzel

Etiketler: .

Puan:

Yorumlar (0)

Bir Yorum Bırakın

Email Adresiniz Paylaşımda Gözükmeyecektir. İşaretli Alanların Doldurulması Zorunludur.



Site Kullanımı Hakkında

Uyarı!

Sitemizde yer alan hiçbir yazı yatırım tavsiyesi değildir ve okurlarımızın yatırım ve hareketlerinin sonuçlarından Borsa Blockchain sorumlu değildir.


Blockchain ve Kripto Para Dünyasına Adım Atın

Hakkımızda

Borsa Blockchain 2019 yılından bu yana okuyucularına Blockchain ve Kripto Para Dünyasında gerçekleşen gelişmeleri hızlı ve güvenilir bir şekilde sunmayı amaçlamaktadır. Sitemizde yer alan Haber, Analiz ve Teknik yazıları ile kendinizi geliştirebilir ve gündemden haberdar olarak Blockchain dünyasında ilerleyebilirsiniz.


Bize Ulaşın

İletişim

Biz ulaşmak isteyen okurlarımız yukarıda bulunan İletişim sayfasından bizlere rahatlıkla ulaşabilir. Eğer dilerseniz, bizlere iletisim@borsablockchain.com mail adresinden de ulaşabilir, mesajınızı iletebilirsiniz.